DE WERELD NU

Femke Halsema en burgemeesterschap van Amsterdam

NL2021 11

Het debat in de Tweede Kamer gistermiddag ging over het falen van de burgemeester van Amsterdam bij de BLM-demo, maar óók over Femke Halsema.

En aangezien het Vragenuurtje daarvoor niet bedoeld is, verscheen alleen minister Grapperhaus. Dat was een formalistische zet van het kabinet, aangezien Grapperhaus wèl het geschonden beleid in zijn portefeuille heeft, maar niet het personeelsbeleid van burgemeesters. Omdat daarvoor verantwoordelijk minister Ollongren weigerde te verschijnen was elke directe poging het debat naar het functioneren van burgemeester Femke Halsema te richten al op voorhand gedoemd.

Hetgeen ook bleek uit de manier waarop Grapperhaus reageerde op de eis van PVV-leider Wilders om het ontslag van Halsema. Dat hij daarvoor niet bij Grapperhaus moest zijn wist Wilders ook wel, en hij wist ongetwijfeld ook dat door Ollongren buiten het debat te houden het kabinet zijn eis al voor was geweest. En er gisteren geen casus kon zijn.

Femke Halsema

Maar dat Grapperhaus beweerde dat de gemeenteraad de eerst verantwoordelijke is voor het ontslaan van Halsema was al evenmin juist. Het toezicht op burgemeesters zit ingewikkeld in elkaar in Nederland (formeel is het zelfs deels geparkeerd bij de Commissaris van de Koning in een provincie), en er liep hier veel door elkaar. De burgemeester is inderdaad in de eerste plaats verantwoording schuldig aan de gemeenteraad, behalve op het gebied van politie en veiligheid, waar haar hoogste baas de Kroon, in casu de minister van Binnenlandse Zaken is. De gemeenteraad heeft op het gebied van de politie namelijk geen bevoegdheden, en als een burgemeester vanwege daden op dat terrein het vertrouwen van haar gemeenteraad verliest is er eigenlijk sprake van een mini-staatkundige crisis op dorpsniveau.

Dat laatste is een onvermijdelijk mankement aan de manier waarop de verantwoording van burgemeesters is geregeld in Nederland, en de beperking aan de bevoegdheden van de gemeenteraad. Slechts in Amsterdam en Den Haag, mogelijk in Rotterdam kan dat werkelijke problemen opleveren, aangezien de frictie alleen kan ontstaan in gemeenten waar voldoende grote risico’s bestaan om dit conflicterende belang tussen burgemeester en gemeenteraad te laten escaleren. In andere gemeenten zullen niet snel besluiten over evenementen worden genomen die tevens van nationaal belang blijken. Het sneuvelen van VVD-burgemeester Krikke in Den Haag bewees al dat daar bij lokale omstandigheden ook geen echte problemen ontstaan, uiteindelijk bleek slechts de burgemeester te moeten vertrekken op puur lokale overwegingen.

Bij het opereren van de burgemeester van Amsterdam in zake demonstraties die de natie raken ligt dat anders, zo zagen we dit weekend. De gemeenteraad gáát debatteren, maar hoe ook de uitkomst wordt, altijd zal et onbevredigende gevolg zijn dat niemand er tevreden mee zal zijn. De aanpak van Halsema – recht in gaand tegen landelijk beleid bij een gebeurtenis met een zeer hoog profiel bewees vooral haar onvermogen daarmee om te gaan. Dit was echt iets anders dan het saboteren van de Wet Gezichtsbedekking. Dat daarbij ook haar persoonlijke politieke instincten ter discussie kwamen had niet gemoeten, maar was gezien haar optreden opnieuw onvermijdelijk.

Daarmee zijn we terug bij de verantwoording van de burgemeester van Amsterdam aan de rijksoverheid. De stelling van Grapperhaus dat de regering daar geen rol in speelt is evident niet waar (de burgemeester wordt ook niet door de gemeenteraad benoemd: zij draagt slechts voor, waarop de regering al dan niet benoemt), het was eleganter geweest als hij had gezegd dat de gemeenteraad als eerste aan zet is: indien die het vertrouwen in de burgemeester opzegt is het dilemma van het kabinet van tafel. Maar dan had Grapperhaus weer teveel verwachtingen gewekt.

Gezien de samenstelling van die gemeenteraad lijkt dat echter niet geheel te verwachten, en na afloop van het debat in de gemeenteraad dient het ministerie van Binnenlandse zaken wel degelijk haar verantwoording te nemen en alsnog de burgemeester ter  verantwoording roepen. Dat zoiets teveel mosterd na de maaltijd wordt is iets wat men mogelijk zal moeten overdenken in dit specifieke geval, maar daar valt nu niets aan te verhelpen.

Als Halsema niet zelf besluit op te stappen is er daarom weinig aan te doen, en zal men haar laten zitten. Maar haar positie is dan wel erg wankel geworden, en het opent de weg naar een nog veel pijnlijker situatie: dat deze burgemeester niet  herbenoemd zal worden, Iedere zes jaar is er het ritueel dat een burgemeester om herbenoeming verzoekt (of niet), hetgeen nooit meer is dan ritueel. Halsema loopt nu het risico niet te worden herbenoemd. In de Nederlandse context zal dat geen genoeglijke situatie opleveren.

Tot die tijd zal men er in Amsterdam mee moeten leven, of haar zelf voordragen voor ontslag. Wil men er leven met een lame duck? Kan ze echt nog voldoende functioneren? En wil de gemeenteraad zichzelf deze week die vraag stellen?


Over de eerdere problemen met Femke Halsema als burgemeester van Amsterdam vindt u hier meer.

11 reacties

  1. Cool Pete schreef:

    Goed overzicht.

    Juridisch en staats-rechtelijk, moet burg. Halsema uit het ambt ontheven worden.
    En dat min. Ollongron niet in de Tweede kamer verschijnt, is ook onaanvaardbaar.
    Dit partij-kartel breekt dagelijks de democratische rechtstaat af; al jaren.

    Maar inmiddels denk ik ook maar : laat die geschifte Halsema zitten : kan iedereen zien hoe ‘links’ tekeer gaat en onze samenleving kapot maakt.

  2. carthago schreef:

    Vandaag staat de burrie van pjong jang aan de amstel in een rode SP/ Mao/ khmer jurk in de teleraaf .Zou er wat op handen zijn ?

  3. Thomas schreef:

    Halsema zal wieberen. Frappant is het gebrek aan benul en inlevingsvermogen bij bepaalde figuren die de top haalden en te licht zijn. Denk in dit geval ook aan Jaap van Dissel van het RIVM, die doodleuk beweerde dat carnaval weinig risico op zou leveren. Dat weten ze nu in Brabant in de gemeente Meijerijstad met honderden doden, waarvoor de politiek nu de veestapel van de boeren de schuld probeert te geven. Denk aan de bijeenkomst in Kessel om geld in te zamelen voor een goed doel, wat 69 doden opleverde.
    Ik heb meer vertrouwen in Maurice de Hond dan in Jaap van Dissel. Het schijnt dat het virus vooral overgedragen wordt in afgesloten slecht geventileerde ruimtes met veel volk die daar langer dan 15 minuten verblijven. In de buitenlucht is het risico van besmetting gering evenals het overdragen via je handen.
    Er zal na de betoging in Amsterdam waarschijnlijk geen nieuwe uitbraak volgen.

    Wat wel gebeurd is dat Halsema heel Nederland vol in de bek gescheten heeft. Ze zegt dat de betogers een eigen verantwoordelijkheid hadden en heeft de bijeenkomst gestimuleerd en als activist bijgewoond zonder mondkapje. Die eigen verantwoordelijkheid hadden die klanten van de kapper en de kapper zelf die 4000 euro boete kregen ook. Dat hadden al die mensen die 390 euro boete kregen ook. Wie gaat nu nog een boete betalen? De ondernemers moesten maanden dicht en gingen failliet. Nou zegt zo’n troela: Het hogere doel heiligt deze demonstratie. Dit wordt niet vergeten en vergeven. Halsema zal vallen.

  4. Ernie van de Wal schreef:

    Een politicus kan een stommiteit begaan en daardoor in waar weer belanden. Mw. Halsema rolt in haar korte tijd van burgemeesterschap van het ene schandaal in het andere.

    Als dit schandaal haar niet nekt, dan is er over een paar maanden wel het volgende. Of ze moet op eieren lopen, maar dan kan ze haar functie niet meer uitoefenen. Als je ook maar een klein beetje zelfrespect hebt, dan houdt je de eer aan jezelf.
    Vooralsnog is dat voor haar te hoog gegrepen en haar linkse vrindjes zijn zover van elk realiteitsbesef afgedreven, dat ze haar de hand boven het hoofd houden.

    Om met Cool Pete te spreken: Laat ze maar doorgaan, Amsterdammers hebben een harde les nodig en er zijn nog heel wat linkse geselingen nodig voordat het tot het stomme brein van de gemiddelde 020’er gaat doordringen.

  5. Henk Albarda schreef:

    Het zou geweldig zijn als halsema uit haar burgemeesterschap werd gezet. Jammer echter dat haar baas, de Lenin van Amsterdam, Wassen-Neus, waar we nu niets van horen, ook afging als een gieter.
    Nu grapperluis braaf naar de instructies van rutte heeft geluisterd en vol begrip voor halsema heeft uitgesproken, zal er voorlopig niets gebeuren.
    Wel hebben FvD en PVV weer een extra voorbeeld dat ze kort voor de komende TK zouden kunnen gebruiken.
    Ben benieuwd wanneer rutte in zijn eindeloze achterbaksheid de volgende versoepeling aankondigt, over 4 weken is heel Nederland dit bedrog van halsema weer vergeten en kan hij zich weer door VVD, CDA, Groen Links en een enkele verdwaalde FvD’er laten applaudiseren.

  6. D. G. Neree schreef:

    glas, plas, was

  7. Ravian schreef:

    Links activisme en het burgemeesterschap zijn gewoon niet combineerbaar, en Halsema bewijst dit voortdurend.

  8. de andere wang schreef:

    Halsema is een activistische politica. Precies 2 eigenschappen die een burgemeester juist kan missen. Een goede burgemeester weet zijn eigen politieke kleur te ontgroeien en boven alle partijen te staan. Je bent dan burgemeester van linkse en rechtse Amsterdammers. Dat is een grote misvatting van groen links geweest. Dit is natuurlijk een job voor iemand die bestuurlijk heel sterk is, iemand die kan verbinden. Iemand die de verschillen kan doen verkleinen. Halsema is het tegenovergestelde hiervan. Als ze slim is, houdt ze, de eer aan zichzelf. Met als reden dat een burgemeester nooit het onderwerp van gesprek mag zijn, aanblijven is schadelijk voor het draagvlak van van de democratie, en uiteindelijk ook schadelijker voor mevr Halsema zelf. Je kan er op wachten wanneer de volgende rel komt

  9. Eddie schreef:

    Kan een minister zomaar weigeren te verschijnen voor een debat? Wonderlijk…

  10. Hannibal schreef:

    @Eddie
    Het vragenuurtje is net iets anders dan een formeel debat over een onderwerp waarbij de juiste bewindspersoon aanschuift. De regering bepaalt wie namens haar de vragen zal beantwoorden die zijn ingediend – er is immers eenheid van regeringsbeleid? De reden dat Ollongren niet kwam kan ik me ergens wel voorstellen – haar eigen uitspraken als wethouder van Amsterdam (haar vorige baantje) had ze ditmaal op mitrailleursnelheid om de oren gekregen. Was vast vermakelijk geweest, maar leidt teveel af van waarom het nu gaat nmm.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.